Hebben zelfpublicerende auteurs een ISBN nodig?

Een van de eerste dingen die nieuwe auteurs tegenkomen bij het voorbereiden van een boek is het ISBN. Het staat op gedrukte boeken, in online catalogi en overal in de boekenwereld, maar het werkelijke doel ervan wordt vaak verkeerd begrepen.

Sommige mensen denken dat een ISBN het eigendom van een boek bewijst. Anderen geloven dat het wettelijk verplicht is voordat een auteur iets mag verkopen.

Geen van beide aannames klopt in alle situaties.

Een ISBN, of International Standard Book Number, is in de eerste plaats een identificatiesysteem dat uitgevers, verkopers, bibliotheken en distributeurs gebruiken. Het helpt verschillende publicaties en edities uit elkaar te houden.

Of een onafhankelijke auteur er een nodig heeft, hangt vooral af van de manier waarop het boek wordt uitgegeven en verspreid.

Digitale boeken en gedrukte edities werken verschillend

Een digitaal boek dat rechtstreeks op de website van de auteur wordt verkocht, heeft niet noodzakelijk een ISBN nodig. Als lezers via het eigen systeem van de auteur toegang kopen, is er mogelijk geen externe winkel of distributeur die zo’n nummer verlangt.

Ook Amazon Kindle Direct Publishing maakt het mogelijk Kindle-ebooks zonder ISBN uit te geven. Het platform gebruikt voor deze producten een eigen identificatiesysteem.

Voor gedrukte boeken ligt dat anders, vooral wanneer de auteur ze via gevestigde winkels, groothandels en boekhandels wil verspreiden.

Paperback- en hardcoveredities hebben in de gebruikelijke boekendistributie doorgaans aparte ISBN’s nodig. Ook een ingrijpend herziene editie kan een nieuw nummer vereisen, terwijl gewone prijswijzigingen dat meestal niet doen.

Dat is belangrijk, want het ISBN identificeert een specifiek uitgeefproduct en niet alleen het verhaal.

Wie dezelfde roman als paperback, hardcover en ebook uitgeeft, moet daarom mogelijk verschillende nummers beheren, afhankelijk van de distributieafspraken.

Gratis ISBN’s en de uitgeversidentiteit

Sommige uitgeefplatforms bieden gratis ISBN’s voor in aanmerking komende gedrukte edities. Dat kan handig zijn voor auteurs die de startkosten willen beperken.

Een gratis ISBN kan echter beperkingen hebben.

Zo mogen de gratis ISBN’s van Amazon KDP alleen binnen hun eigen uitgeefdienst worden gebruikt. Een zelf verkregen ISBN kan meer vrijheid bieden bij het verspreiden van dezelfde in aanmerking komende editie via verschillende diensten.

Ook de uitgever of het imprint dat bij het nummer hoort, verdient aandacht.

Een auteur die een onafhankelijke uitgeversidentiteit wil opbouwen, heeft wellicht liever zelf controle over die gegevens dan de aanduiding van één platform te gebruiken.

Ik denk niet dat iedere beginnende auteur meteen een uitgebreide uitgeefstructuur nodig heeft. Het is wel nuttig te begrijpen hoe zulke keuzes de latere distributie beïnvloeden.

Een ISBN kopen registreert ook geen auteursrecht, geeft geen merkrechten en garandeert niet dat een boekhandel het boek op voorraad zal nemen. Dat zijn volledig andere zaken.

Denk aan distributie voordat je iets koopt

Mijn voorkeur is te beginnen bij het uiteindelijke uitgeefplan.

Als een boek uitsluitend via een privé digitaal leessysteem beschikbaar is, kunnen de eisen heel anders zijn dan voor iemand die duizenden gedrukte exemplaren internationaal wil verspreiden.

Een auteur die meerdere edities plant, moet vaststellen welke formaten, landen, distributeurs en uitgeversidentiteit hij wil gebruiken. Pas dan kun je bepalen welke ISBN’s nodig zijn en waar ze vandaan moeten komen.

Het officiële ISBN-bureau in het betreffende land kan de plaatselijke toewijzingsregels uitleggen, terwijl ieder distributieplatform zijn eigen technische eisen verstrekt.

Voor een schrijver die onafhankelijk wil blijven, kan inzicht in deze details later onnodige kosten en administratief werk besparen.

Een ISBN lijkt soms niet meer dan een nummer naast een streepjescode.

In werkelijkheid is het een van de hulpmiddelen waarmee een boek zijn weg vindt door de uitgeverswereld.

Weten wanneer je het moet gebruiken is onderdeel van begrijpen hoe die wereld werkt.

Delen met vrienden:

Laatste nieuws van M.V. Mitic